Папулярызацыя беларускай мовы

Поиск

rubezh-CNenfres

21 лютага адзначаецца Міжнародны дзень роднай мовы. Да гэтага свята далучылася таксама і наша гімназія.
Раніцай вучні старэйшых класаў, апранутыя ў нацыянальныя касцюмы, віншавалі ўсіх : бацькоў, настаўнікаў, вучняў з гэтым знамянальным днём.

Вельмі хацелася, каб кожны адчуў сябе сапраўдным беларусам. І вучні 10-х класаў уручалі лентачкі з беларускім арнаментам.
Пазней усе жадаючыя напісалі дыктоўку "Наша родная мова". У гэты дзень гучалі таксама песні, вершы, а пяцікласнікі   з задавальненнем паглядзелі мультфільмы на беларускай мове.

Свята роднай мовы  супала з конкурсам "Буслік - 2019", у якім прынялі ўдзел 104 вучні гімназіі. Вось так цікава і з карысцю прайшло ў нас гэта свята.

Сёлета ў дваццаць шосты раз Дзень беларускага пісьменства адбыўся ў Слоніме – адным з самых старажытных і старадаўніх цэнтраў культурнага і духоўнага жыцця народа.

Вучні нашай гімназіі далучыліся завочна да святочных мерапрыемстваў. На працягу тыдня гімназісты знаёміліся з гісторыяй Слоніма, з архітэктурнымі помнікамі, у тым ліку, і  помнікам Льву Сапегу, які быў урачыста адкрыты на цэнтральнай плошчы Слоніма. Пад час свята вучні даведаліся шмат цікавага пра славутых людзей мінуўшчыны. Асабліва зацікавіліся яны постацю Францыска Скарыны і адкрылі для сябе новыя, раней невядомыя, факты з жыцця першадрукара. Для вучняў была арганізавана ў фае гімназіі выстава да свята “ Славутыя людзі мінуўшчыны”. А фінальным мерапрыемствам стала літаратурная гасцёўня “Жыве ў вяках беларускае слова!” У час яе гучалі вершы, вучні прэзентавалі кнігі  любімых аўтараў, узгадалі сталіцы Дня беларускага пісьменства, далучыліся да жывога беларускага слова.

Лета – гэта выдатная пара, якую любяць і чакаюць усе без выключэння: і дарослыя, і дзеці. Чаканне канікул – мара! Мара пра новых сяброў, прыгоды, проста гульні, экскурсіі і новыя адкрыцці…

Насычана і цікава прайшло лета ў аздараўленчым лагеры “Рось” падчас 2 змены. Якімі толькі спаборніцтвамі, рухомымі гульнямі не было адзначана спартыўнае лета 2019 года: квэст “У пошуках здароўя”, спартыўна-патрыятычная гульня “Зарніца”, “Алімпійскія старты”, спартыўны марафон “Здаровы я – здаровая краіна”, эстафеты “Мы разам”, “Футбольны марафон”. У спаборніцтвах хлопчыкі і дзяўчынкі ахвотна паказвалі сваю хуткасць і спрытнасць. Усе мерапрыемствы былі разнастайнымі, цікавымі, змястоўнымі і якаснымі. Але асаблівай стала сутрэча з факеланосцам полымя міру падчас другіх Еўрапейскіх гульняў у Мінску Пракопчыкам С.С. Мы ўважліва слухалі яго расказ. Не кожны дзень можна ўбачыць цікавага чалавека, пагаварыць з ім, ды яшчэ патрымаць у руках Алімпійскі факел!!!

Мова мая квяцістая,
Лепшая сярод моў.
Мова мая спрадвечная,
Кветак і паплавоў
Схаваная ў паднябессі,
Дзе продкі мае жывуць.
Мова мая,  мая песня,
Люба цябе мне чуць.

Ніна Зяневіч

21 лютага Міжнародны дзень роднай мовы. У гімназіі №2 г. Ваўкавыска ён прайшоў пад дэвізам “Рускай мове дай разгрузку, размаўляй па-беларуску!”

Сённяшнія ранішнія прывітанні вучняў і настаўнікаў гучалі толькі на роднай  мове, на працягу дня прыемна было чуць з вуснаў кожнага жывое беларускае слова.

Рукапісныя, а потым друкаваныя кнігі, у якіх пачала запісвацца гісторыя нашай Kpaiны, умеюць гаварыць з намі сваей мовай. Усе астатнія сведкі мінуўшчыны — маўклівыя. Іх трэба ўмець зразумець i па-свойму «прачытаць». Падобных маўклівых сведкаў вельмі многа. Сярод ix, напрыклад, камяні.

 

Рагвалодаў камень. 1171 год

Вы ўжо ведаеце, што шматлікія камяні пакінуў на нашай зямлі ледавік. 3 самымі вялікімі камянямі заўсёды былі звязаны розныя паданні. У мінулым людзі ix шанавалі, давалi імёны, прыносілі падарункі. Пашана да некаторых камянёў захавалася да нашых дзён.

Наша краіна размяшчаецца ў самым цэнтры Еўропы. Тэрыторыя Беларусі – сярэдняя па велічыні сярод еўрапейскіх краін. Яе плошча складае больш за 207 тысяч квадратных кіламетраў. Працягнасць з поўначы на поўдзень 560 кіламетраў. А з захаду на ўсход толькі на 90 кіламетраў большая, чым поўначы на поўдзень.

Беларусь знаходзіцца на скрыжаванні еўрапейскіх транспартных шляхоў. Такое яе размяшчэнне спрыяе развіццю гандлёвых і культрурных зносін з іншымі краінамі. А лёс нашага народа цесна пераплетаецца з лёсамі народаў суседніх краін. Хто ж нашы суседзі? З Беларуссю мяжуюць Расія, Украіна, польшча, Літва і латвія. Самая вялікая мяжа ў нас з Расіяй. Яна складае амаль 1000 кіламетраў.

Тэрыторыя рэспублікі Беларусь падзяляецца на шэсць абласцей: Брэсцкую, Віцебскую, Гомельскую, Гродзенскую, Магілёўскую і Мінскую. Вобласці ў сваю чаргу падзяляюцца на раёны, а раёны на сельскія саветы. Яны маюць сваё кіраўніцтва, якое клапоціцца аб паляпшэнні ўмоў жыцця людзей, развіцці гаспадаркі і павелічэнні багаця дзержавы. Усе багацці нашай краіны ствараюцца яе працавітымі, таленавітымі людзьмі. Колькі ж нас, жыхароў Беларусі? У нашай рэспубліцы пражывае 10 міліёнаў чалавек, большая частка ў гарадах.

Вы ведаеце, што у Беларусі шмат розных рэк. Галоўныя рэкі Беларусі: Дняпро, Пры-пяцъ, Бярэзіна, Сож, Неман, Заходняя Дзвіна. Менавіта на ix берагах першапачаткова сяліліся нашы продкі. У час падарожжаў па рэках на лодках i караблях людзі абменьваліся рознымі рэчамі i прадуктамі харчавання. Большасць гарадоў пабудаваны на берагах рэк i азёр.

Ёсць сярод нашых рэк адна незвычайная. Гэта рака Няміга. У старажытным Мінску яна з'яўлялася ракой-вуліцай, па якой плавалі на чаўнах тагачасныя гарадскія жыхары. Раней Няміга была пгырожая, а потым звузілася i змялела. Сёння яна цячэ у падземнай трубе пад вуліцай Няміга, што ў Мінску.

Рака Заходняя Дзвіна, якая працякае праз самы старажытны горад Беларусі — Полацк.

Экзамен – гэта заўсёды выпрабаванне, якому павінна папярэднічаць сур’ёзная, грунтоўная падрыхтоўка. Пачынацца яна павінна загадзя, бо трэба не толькі паўтарыць правілы арфаграфіі і пунктуацыі, але і навучыцца працаваць з тэкстамі.

Большасць вучняў памылкова лічаць, што галоўнае – перадаць тэкст як мага бліжэй да арыгіналу. Між тым зусім не трэба імкнуцца пераказаць тэкст  “слова ў слова”,  важна  выявіць галоўную думку (ідэю) твора ці ўрыўка, раскрыць яе праз перадачу зместу ў пэўнай паслядоўнасці, захоўваючы моўныя і стылёвыя сродкі ў адпаведнасці з ідэйна-мастацкай задачай зместу. Такі падыход дазваляе вучням выявіць  свае творчыя магчымасці, а галоўнае – пазбегнуць цяжкасцей ў напісанні. Так, амаль заўсёды можна замяніць сінонімам ці  блізказначным слова, у напісанні якога вы сумняваецеся. Можна нават прапусціць слова, словазлучэнне, пэўную сінтаксічную канструкцыю, калі не памятаеце дакладна, як афармляць яе на пісьме (зразумела, такі пропуск магчымы толькі тады,  калі ён  не  разбурае  сказ,  не  робіць выказванне  незразумелым).   Можна змяніць парадак слоў  у  сказе,  “падагнаць”  яго пад правіла,  якое  вы  ведаеце  дакладна.  Нарэшце можна перабудаваць  сказ   (напрыклад,  складаны бяззлучнікавы   ў  складаназлучаны ці складаназалежны,  простую  мову замяніць  ускоснай,   з  аднаго складанага  сказа   зрабіць некалькі  простых  і г.д.)    Словам,   знайсці аптымальны варыянт перадачы зместу тэксту  і  лепшага яго афармлення.   Гэта  задача  пад сілу падрыхтаваным   да  такога віду творчай працы,  як  пераказ.

Падрыхтоўка  да  экзамену   ў  форме  пераказу   мае  сваю  спецыфіку.  Якаснае напісанне  работы  патрабуе даволі высокага развіцця слыхавой  і  зрокавай памяці.  Пры самастойнай падрыхтоўцы пасля таго,  як  напішаце пераказ  і  праверыце яго,  вярніцеся   да  тэксту,   прааналізуйце найбольш цяжкія напісанні,  растлумачце пастаноўку знакаў прыпынку,  адзначце магчымую пунктуацыйную варыянтнасць.  Для  таго,  каб вашы  веды  былі больш трывалымі,  а  ўменні дасканалымі,  пасля кожнага практычнага задання выконвайце  работу  над  памылкамі.   Гэта найбольш дзейсная прафілактыка памылак:  вы  прааналізуеце моўную з’яву,  успомніце адпаведнае правіла,  самастойна падбераце прыклады  на  гэта правіла  -  словам,  асэнсуеце,    чаго  вы  не  ведаеце  і  на  што трэба  яшчэ  раз   звярнуць  увагу.   Усе  пытанні,  якія  ўзнікаюць  у  вас  пры працы  з  тэарэтычным матэрыялам,  практыкаваннямі,  тэкстамі,  абавязкова занатоўвайце,  каб потым задаць іх  на  кансультацыі,  якая  звычайна праводзіцца  напярэдадні  экзамену.

 Як трэба  пісаць пераказ? 

  • Пры першым чытанні слухайце тэкст уважліва. Звярніце ўвагу, які тып маўлення ўласцівы  яму,  асаблівасці якога стылю мовы  вам  неабходна перадаць.  Сфармулюйце  для  сябе тэму  і  галоўную  думку  тэкста.
  • Калі тэкст чытаецца другі раз, вы можаце рабіць якія – небудзь паметкі:  апорныя словы  і  спалучэнні слоў,  змест простай мовы  і  інш.  Пры неабходнасці экзаменатар звычайна тлумачыць некаторыя словы  і  выразы або нават запісвае іх  на  дошцы.
  • Цяпер вам трэба пераказаць тэкст.  Спачатку пішыце  так,  як  вам   запомнілася.  Затым загляніце   ў  запісы,   зробленыя падчас другога чытання,   і  ўнясіце патрэбныя змяненні,  дапаўненні.
  • Прачытайце, што ў  вас  атрымалася;  пры гэтым сачыце  за  тым,   кааб выказванне вызначалася паслядоўнасцю,  лагічнасцю,  каб  не  было  сказаў,  сэнс якіх цяжка або ўвогуле нельга зразумець   (няправільна пабудаваны  сказ,  прапушчана  слова,  няўдалы парадак слоў  і  г.д.).   Калі трэба,  перабудоўвайце  сказы,  замяняйце ці перастаўляйце словы.
  • Прачытайце тэкст яшчэ раз, звяртаючы ўвагу  на  тое,  ці ўдала  вы  падзялілі яго  на  абзацы.   Пры наступным чытанні праверце напісанне слоў  і  пастаноўку знакаў прыпынку.  Важна  асэнсаваць,  для  чаго патрэбны  той  ці іншы  знак  прыпынку  (што ён раздзяляе ці выдзяляе)  і  які  знак  павінен стаяць  у  кожным  канкрэтным выпадку  (калі  вы  не  ўпэўнены,  лепш перабудаваць  сказ  такім чынам,  каб  знак  прыпынку  не  выклікаў  у  вас  пытанняў).
  • Некалькі хвілін адпачніце, а потым перапісвайце  работу  на  чыставік.  Старайцеся  не  рабіць выпраўленняў  і  пісаць разборліва,  думайце  над  кожным  пераносам.
  • Прачытайце напісанае яшчэ раз.  Зверце чыставік  з  чарнавіком  (ці  не  прапусцілі якое-небудзь  слова,  знак  прыпынку,  ці  не  забыліся выдзеліць  абзац).  Калі дазваляе  час,  крыху адпачніце  і  потым яшчэ  раз  прачытайце  сваю  работу  так,  як  чыталі чарнавік.

Страницы

Контакты

Личик Александр Анатольевич - директор т. 8 01512 2 00 66

Приемная - тел./факс - 8 01512 2 00 66

Балюк Жанна Николаевна – заместитель директора по учебной работе т. 8 01512 2 00 62

Петрова Ирина Васильевна – заместитель директора по учебной работе т. 8 01512 2 00 63

Плюта Ирина Аркадьевна – заместитель директора по учебной работе, т. 8 01512 2 00 62

Ковалевич Юрий Юрьевич – заместитель директора по воспитательной работе, т. 8 01512 2 00 62

Столовая - 8 01512 2 00 65

Учительская - 8 01512 2 00 63

Отдел кадров - 8 01512 2 00 66

Наш адресс:

Ул. Социалистическая, 10

231900 г.Волковыск, Гродненской обл.

Республика Беларусь

Наш e-mail:

Этот адрес электронной почты защищён от спам-ботов. У вас должен быть включен JavaScript для просмотра.

Как нас найти